Aktor to element wykonawczy, urządzenie, które faktycznie przełącza lub reguluje obwód oświetleniowy na polecenie z magistrali. Jego dobór decyduje o możliwościach sterowania i o tym, czy instalacja będzie działać stabilnie.
Najprostszy i najtańszy typ, styk przekaźnika załączający obwód. Sprawdza się wszędzie tam, gdzie nie jest potrzebna regulacja: oświetlenie techniczne, korytarze, magazyny, gniazda sterowane.
Krytyczny parametr to zdolność załączania obciążeń pojemnościowych. Zasilacze LED generują wysoki prąd załączeniowy i zwykły przekaźnik szybko się zużywa, styki sklejają się lub przypalają. Producenci podają maksymalną liczbę zasilaczy LED na kanał albo oferują wersje z przekaźnikami przystosowanymi do obciążeń pojemnościowych.
Praktycznie: przy większych grupach opraw LED stosuje się aktor sterujący stycznikiem lub aktor w wersji wzmocnionej, zamiast obciążać bezpośrednio przekaźnik aktora.
Ściemniacz fazowy reguluje moc przez obcinanie zbocza narastającego (leading edge) lub opadającego (trailing edge). Sterowanie odbywa się bezpośrednio po przewodzie zasilającym, bez dodatkowego okablowania, to jego główna zaleta.
Ograniczenia są jednak istotne. Nie wszystkie źródła LED nadają się do ściemniania fazowego, oprawa musi być wprost deklarowana jako ściemnialna, a producent powinien wskazać typ zbocza. Typowe objawy niezgodności to migotanie, brzęczenie zasilacza, niestabilność przy niskich poziomach oraz brak możliwości zejścia poniżej kilkunastu procent jasności.
Przy mieszaniu opraw różnych producentów na jednym kanale problemy narastają. To rozwiązanie do niewielkich, jednorodnych grup, nie do dużych instalacji biurowych.
Starsze rozwiązanie analogowe: obok zasilania prowadzi się parę przewodów sterujących, a napięcie 1–10 V zadaje poziom jasności. Zaletą jest prostota i odporność na problemy zgodności występujące przy ściemnianiu fazowym.
Wady: konieczność dodatkowego okablowania, brak informacji zwrotnej o stanie oprawy oraz sterowanie całą grupą jednocześnie, nie da się zaadresować pojedynczej oprawy. W nowych instalacjach ustępuje miejsca DALI.
DALI to cyfrowy protokół sterowania oprawami. Brama KNX/DALI łączy magistralę KNX z linią DALI, do której podłącza się oprawy, typowo do 64 adresów na linię, z podziałem na grupy i sceny.
Przewaga DALI to adresowalność pojedynczej oprawy oraz komunikacja dwukierunkowa: oprawa raportuje swój stan, w tym awarię źródła światła lub zasilacza. W dużym biurze oznacza to możliwość precyzyjnego przypisania opraw do stref bez zmiany okablowania oraz automatyczne wykrywanie niesprawnych opraw.
DALI umożliwia też realizację testów opraw awaryjnych (DALI-2 z odpowiednim profilem), co pozwala połączyć sterowanie oświetleniem podstawowym i nadzór nad oświetleniem awaryjnym w jednej infrastrukturze.
Najczęściej z powodu niezgodności typu zbocza ściemniacza z zasilaczem oprawy albo zbyt małego obciążenia minimalnego kanału. Rozwiązaniem jest zmiana trybu ściemniacza lub przejście na DALI.
Tak, dwie żyły sterujące, które można prowadzić we wspólnym kablu z zasilaniem (bez wymogu separacji, ponieważ DALI nie jest obwodem SELV o obniżonym napięciu izolacji).
Decyduje nie moc, lecz sumaryczny prąd załączeniowy zasilaczy. Producenci podają dopuszczalną liczbę zasilaczy danego typu na kanał, warto to sprawdzić, zanim aktor zacznie się zużywać.
Doradzamy przy doborze rozwiązań i przygotowujemy wyceny dla konkretnych obiektów. Odpowiedź w 24 godziny robocze.
Skontaktuj się z nami →Bez marketingu: czym jest magistrala, jak urządzenia się porozumiewają i dlaczego adres grupowy jest sercem całej konfiguracji.
Dlaczego „różnicówka typu AC” przy falowniku PV lub ładowarce EV to błąd, a charakterystyka C nie zawsze jest bezpiecznym domyślnym wyborem.
1 lx na osi drogi ewakuacyjnej, 50 % w 5 sekund, pełna wartość w 60 sekund. Komplet wymagań i miejsca, o których łatwo zapomnieć.